สีกันเพรียงช่วยดูแลเรืออย่างไร
เพรียงและสิ่งมีชีวิตในน้ำอาจเกาะตามท้องเรือ ทำให้เกิดคราบและเพิ่มแรงต้านขณะเรือแล่น สีกันเพรียงออกแบบมาเพื่อช่วยลดการเกาะของสิ่งมีชีวิตบริเวณใต้แนวน้ำ อย่างไรก็ตาม สีชนิดนี้ไม่ได้ทำให้ท้องเรือปลอดคราบได้ตลอดไป การเลือกผลิตภัณฑ์และดูแลตามคำแนะนำบนฉลากจึงสำคัญ
ก่อนเริ่มงาน ควรตรวจดูว่าสีกันเพรียงเหมาะกับวัสดุของเรือหรือไม่ โดยเฉพาะเรือไม้ และเข้ากันได้กับสีหรือรองพื้นที่มีอยู่เดิมหรือไม่ หากไม่ทราบชนิดสีเก่า ไม่แน่ใจว่าควรใช้รองพื้นแบบใด หรือพบความเสียหายของเนื้อไม้ ควรสอบถามผู้เชี่ยวชาญหรือผู้จำหน่ายสีที่เข้าใจงานเรือก่อน
เตรียมพื้นผิวให้พร้อมก่อนทาสี
การเตรียมพื้นผิวมีผลต่อการยึดเกาะของสี อย่าทาสีทับคราบสกปรก สีเก่าที่ล่อน หรือผิวที่ยังเปียก เพราะอาจทำให้สีใหม่เกาะได้ไม่ดี
- กำจัดคราบและสิ่งมีชีวิตที่เกาะอยู่ นำเพรียง คราบตะไคร่ และสิ่งสกปรกออกจากบริเวณที่จะทา โดยใช้วิธีและอุปกรณ์ที่เหมาะกับสภาพเรือ
- ตรวจสีเดิมและพื้นไม้ ขูดสีที่หลุดล่อนออก ตรวจหารอยแตกหรือจุดที่เนื้อไม้เสียหาย หากพบปัญหาที่ไม่แน่ใจวิธีซ่อม ควรปรึกษาช่างเรือ
- ทำผิวให้เรียบและสะอาด ขัดบริเวณที่จำเป็นให้ผิวสม่ำเสมอ แล้วกำจัดฝุ่นและคราบที่เหลือ
- ปล่อยให้พื้นผิวแห้ง ก่อนลงสี ตรวจสอบด้วยว่าไม่มีน้ำหรือความชื้นค้างอยู่ตามซอก
หากสีเดิมอยู่ในสภาพดี ก็ไม่ได้หมายความว่าจะทาทับได้ทันที ควรตรวจคำแนะนำของผลิตภัณฑ์เรื่องการเตรียมพื้นผิว รองพื้น และการใช้ร่วมกับสีชนิดเดิมเสมอ
ขั้นตอนทาสีกันเพรียงบนเรือไม้
หลังเตรียมพื้นผิวแล้ว ให้กั้นหรือป้องกันบริเวณที่ไม่ต้องการทาสี เช่น ส่วนที่อยู่เหนือแนวน้ำ จากนั้นคนสีตามคำแนะนำบนฉลาก ใช้แปรงหรือลูกกลิ้งที่เหมาะกับผลิตภัณฑ์ และทาให้ทั่วบริเวณใต้แนวน้ำอย่างสม่ำเสมอ ระวังไม่ให้เกิดจุดที่ขาดช่วงหรือมีสีสะสมหนาผิดปกติ
จำนวนเที่ยวทา ระยะเวลารอระหว่างเที่ยว และเวลาที่ต้องรอก่อนนำเรือลงน้ำแตกต่างกันไปตามผลิตภัณฑ์และสภาพแวดล้อม จึงไม่ควรกำหนดจากการคาดเดา ให้ยึดข้อมูลบนฉลากหรือเอกสารกำกับสีเป็นหลัก หากสภาพอากาศหรือพื้นผิวไม่ตรงตามเงื่อนไขที่ระบุ ให้สอบถามผู้ผลิตหรือผู้เชี่ยวชาญก่อนทำงาน
ระหว่างทา ควรปฏิบัติตามข้อควรระวังบนบรรจุภัณฑ์ ใช้อุปกรณ์ป้องกันที่ระบุ และทำงานในบริเวณที่เหมาะสม อย่าทิ้งเศษสีหรือน้ำล้างอุปกรณ์ลงแหล่งน้ำ เพราะอาจก่อให้เกิดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม
รู้จักประเภทสีกันเพรียงก่อนเลือกใช้
สีกันเพรียงมีหลายประเภท โดยอาจแบ่งตามลักษณะของเนื้อสีและการทำงานของชั้นสี เช่น Conventional ซึ่งเป็นสีแบบดั้งเดิม, soluble matrix-type ที่เนื้อสีบางส่วนละลายหรือสึกไปตามการใช้งาน และกลุ่ม Long Life ซึ่งมีทั้งสูตรที่เรียกว่า insoluble matrix-type การใช้งานและอายุการปกป้องจริงขึ้นอยู่กับสูตรผลิตภัณฑ์ สภาพเรือ และสภาพแวดล้อม ไม่ควรเลือกจากชื่อประเภทเพียงอย่างเดียว
เพื่อให้ได้สีที่เหมาะกับเรือไม้และพื้นที่ใช้งาน ควรแจ้งผู้จำหน่ายถึงชนิดเรือ สีเดิม และลักษณะการใช้งาน พร้อมอ่านคำแนะนำของผู้ผลิตก่อนลงมือทุกครั้ง
อ่านเพิ่มเติม
อ่านรายละเอียดเกี่ยวกับเพรียง สีกันเพรียง และประเภทของสีได้ที่ บทความต้นฉบับจาก TOA
หมายเหตุ: คำศัพท์
- แนวน้ำ: ระดับผิวน้ำที่สัมผัสกับตัวเรือขณะเรือลอยอยู่
- รองพื้น: สีชั้นเตรียมพื้นผิวก่อนทาสีชั้นถัดไป โดยต้องเลือกให้เหมาะกับพื้นผิวและระบบสี
- matrix: โครงสร้างเนื้อสีที่ช่วยยึดส่วนประกอบต่าง ๆ ของสีไว้ด้วยกัน คำอธิบายและคุณสมบัติอาจแตกต่างตามสูตรผลิตภัณฑ์