ระยะเวลาการทนไฟที่กฎหมายกำหนดสำหรับโครงสร้างเสา คาน และหลังคา
การทนไฟของโครงสร้างเป็นเรื่องสำคัญต่อความปลอดภัยของอาคาร เพราะช่วยให้ส่วนต่าง ๆ คงสภาพได้นานพอสำหรับการอพยพและการเข้าควบคุมเหตุ อย่างไรก็ตาม ไม่ควรสรุปว่าเสา คาน และหลังคาของอาคารทุกประเภทต้องทนไฟเป็นจำนวนชั่วโมงเท่ากัน ข้อกำหนดที่ใช้จริงขึ้นอยู่กับลักษณะและประเภทอาคาร รวมถึงกฎหมายและแบบที่เกี่ยวข้อง
กฎหมายกำหนดระยะเวลาทนไฟอย่างไร
ระยะเวลาทนไฟ หรือ “ชั่วโมงทนไฟ” คือระยะเวลาที่องค์ประกอบอาคารผ่านเกณฑ์การทดสอบด้านการทนไฟตามวิธีที่กำหนด ไม่ได้หมายความว่าอาคารจะปลอดภัยจากไฟได้ตลอดระยะเวลานั้น หรือไม่เกิดความเสียหายเลย
ข้อกำหนดอาจแตกต่างกันตามประเภทอาคาร เช่น อาคารสูง อาคารขนาดใหญ่พิเศษ หรืออาคารที่มีการใช้งานเฉพาะ จึงต้องตรวจสอบกฎกระทรวงและข้อกำหนดที่ใช้กับโครงการนั้นโดยตรง รวมถึงแบบที่ได้รับอนุญาต ไม่ควรนำตัวเลขจากอาคารประเภทหนึ่งไปใช้กับอีกประเภทโดยไม่ตรวจสอบ
เสาและคาน: พิจารณาโครงสร้างหลักเป็นสำคัญ
เสาและคานเป็นองค์ประกอบหลักที่ช่วยรับน้ำหนักและคงรูปอาคาร หากได้รับความร้อนสูง ความสามารถในการรับแรงของวัสดุอาจลดลงได้ การกำหนดระดับการทนไฟจึงพิจารณาจากประเภทอาคาร วัสดุที่ใช้ และข้อกำหนดของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ในกรณีอาคารสูงหรืออาคารขนาดใหญ่พิเศษ อาจมีข้อกำหนดด้านการทนไฟของโครงสร้างหลักที่เข้มงวด ตัวอย่างที่มักกล่าวถึงคือเกณฑ์ไม่น้อยกว่า 3 ชั่วโมงสำหรับโครงสร้างหลักบางประเภท แต่ตัวเลขนี้ไม่ควรใช้แทนการตรวจสอบข้อกำหนดของอาคารทุกแห่ง โดยเฉพาะเมื่อรายละเอียดขององค์ประกอบ วัสดุ หรือแบบก่อสร้างแตกต่างกัน
โครงสร้างหลังคาไม่ควรเหมารวมกับเสาและคาน
หลังคาแต่ละแบบมีหน้าที่และรูปแบบโครงสร้างต่างกัน เช่น โครงเหล็ก โครงคอนกรีต หรือระบบหลังคาที่มีองค์ประกอบหลายชั้น ระยะเวลาทนไฟที่ต้องใช้จึงอาจไม่เท่ากับเสาและคาน และอาจขึ้นอยู่กับการจัดประเภทของโครงสร้างหลังคาในกฎหมายหรือแบบอาคารนั้น
ก่อนเลือกวิธีป้องกันไฟ ควรตรวจสอบว่าโครงสร้างหลังคาส่วนใดต้องได้รับการป้องกัน และข้อกำหนดระบุค่าการทนไฟไว้เท่าใด หากไม่พบข้อมูลชัดเจน ไม่ควรคาดเดาระยะเวลาเอง ควรให้วิศวกรผู้ออกแบบหรือผู้เชี่ยวชาญด้านอัคคีภัยตรวจสอบ
เลือกสีกันไฟจากผลทดสอบ ไม่ใช่ดูแค่จำนวนชั่วโมง
สีกันไฟชนิดพองตัวเมื่อได้รับความร้อนอาจช่วยชะลอความร้อนที่ส่งถึงโครงสร้าง แต่ระยะเวลาที่ระบบทำได้ขึ้นกับหลายปัจจัย เช่น ชนิดและขนาดของโครงสร้าง ความหนาฟิล์มสี ระบบรองพื้น และวิธีติดตั้ง จึงไม่ควรสรุปว่าการทาสีเพียงอย่างเดียวจะทำให้โครงสร้างทนไฟได้ตามเวลาที่ต้องการ
ก่อนจัดซื้อ ควรขอเอกสารผลทดสอบและตรวจสอบว่าครอบคลุมวัสดุและรูปแบบโครงสร้างที่จะใช้จริงหรือไม่ รวมถึงทำตามข้อกำหนดเรื่องการเตรียมพื้นผิว ความหนา และการตรวจรับงาน หากอาคารต้องเป็นไปตามกฎหมายหรือแบบที่ได้รับอนุญาต ควรให้ผู้รับผิดชอบงานออกแบบยืนยันระบบก่อนดำเนินการ
ตรวจสอบให้ครบก่อนเริ่มงาน
- ระบุประเภทและการใช้งานของอาคารให้ชัดเจน
- ตรวจสอบข้อกำหนดตามกฎหมายและแบบที่ได้รับอนุญาต
- แยกพิจารณาเสา คาน และโครงสร้างหลังคา
- ตรวจเอกสารผลทดสอบและรายละเอียดการติดตั้งของระบบป้องกันไฟ
- ปรึกษาวิศวกรหรือผู้เชี่ยวชาญเมื่อไม่แน่ใจ
หากกำลังวางแผนปรับปรุงหรือทาสีอาคาร สามารถ ค้นหาสี TOA หรือ หาร้านสี และควรสอบถามผู้เชี่ยวชาญก่อนเลือกผลิตภัณฑ์สำหรับงานที่เกี่ยวข้องกับข้อกำหนดด้านความปลอดภัย
อ่านเพิ่มเติม
สีกันไฟต้องเลือกอย่างไร? เพื่อการใช้งานที่ปลอดภัยและได้ผล — TOA
หมายเหตุ: คำศัพท์
- ชั่วโมงทนไฟ: ระยะเวลาที่องค์ประกอบอาคารผ่านเกณฑ์การทดสอบการทนไฟ ไม่ใช่การรับประกันว่าอาคารจะไม่ได้รับความเสียหาย
- โครงสร้างหลัก: ส่วนของอาคาร เช่น เสาหรือคาน ที่มีหน้าที่รับน้ำหนักและช่วยคงรูปอาคาร
- สีกันไฟชนิดพองตัว: สีที่ขยายตัวเมื่อได้รับความร้อน เพื่อช่วยชะลอการถ่ายเทความร้อนไปยังพื้นผิวโครงสร้าง