ไม้ที่เปียกน้ำท่วมอาจบวม บิดงอ หรือแตกร้าวได้ หากรีบทำให้แห้งด้วยความร้อนจัดหรือปล่อยให้โดนแดดแรงโดยตรง การผึ่งไม้จึงควรทำอย่างค่อยเป็นค่อยไป พร้อมตรวจสภาพก่อนซ่อมหรือทาสี วิธีต่อไปนี้เป็นแนวทางเบื้องต้น โดยสภาพไม้และระยะเวลาที่ต้องใช้จะแตกต่างกันตามชนิดไม้ ขนาดชิ้นงาน และระยะเวลาที่แช่น้ำ
1. จัดการพื้นที่และคราบน้ำก่อน
ก่อนเริ่มทำงาน ให้ตัดกระแสไฟในบริเวณที่ยังมีน้ำหรือความชื้น หากมีความเสี่ยงทางไฟฟ้า ควรให้ช่างตรวจสอบก่อน จากนั้นย้ายไม้และเฟอร์นิเจอร์ออกจากน้ำขังเท่าที่ทำได้ ใช้ผ้าเช็ดหรืออุปกรณ์ที่เหมาะสมซับน้ำส่วนเกิน และเปิดประตูหน้าต่างเพื่อให้อากาศถ่ายเท
หากไม้สัมผัสน้ำที่มีสิ่งปฏิกูล สารเคมี หรือคราบสกปรกที่ไม่ทราบชนิด อย่าเพิ่งขัดหรือทำความสะอาดเอง เพราะอาจเกิดอันตรายจากการสัมผัสหรือฟุ้งกระจาย ควรขอคำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญด้านการฟื้นฟูพื้นที่ก่อน
2. ผึ่งให้แห้งอย่างค่อยเป็นค่อยไป
วางไม้ในที่ร่มและมีอากาศถ่ายเท
นำไม้ไปไว้ในบริเวณที่อากาศไหลเวียนดี แต่หลีกเลี่ยงแดดจัดและการจ่อเครื่องทำความร้อนหรือไดร์เป่าผมใกล้ ๆ ความร้อนที่ทำให้ผิวไม้แห้งเร็วกว่าส่วนด้านในอาจเพิ่มความเสี่ยงที่ไม้จะหดตัวไม่สม่ำเสมอ บิดงอ หรือแตกร้าวได้
หากใช้พัดลม ควรให้อากาศหมุนเวียนในห้อง ไม่จ่อแรงลมใส่ไม้ชิ้นเดิมตลอดเวลา และไม่ควรใช้ความร้อนเร่งให้แห้ง หากห้องอับชื้นหรือมีน้ำขัง ควรจัดการความชื้นและน้ำขังก่อน เพราะการผึ่งไม้ในสภาพแวดล้อมที่ยังชื้นอาจทำให้แห้งช้า
แยกชิ้นงานและเปิดทางให้อากาศผ่าน
ถ้าเป็นชิ้นส่วนที่ถอดได้ ให้แยกออกจากกันเท่าที่ทำได้ เช่น เปิดบานตู้หรือลิ้นชัก และย้ายสิ่งของที่กักความชื้นออกจากด้านใน วางไม้ให้พ้นพื้นเปียกและหลีกเลี่ยงการซ้อนทับแน่น ๆ เพื่อให้อากาศเข้าถึงหลายด้าน หากเป็นแผ่นไม้หรือชิ้นส่วนขนาดใหญ่ที่เคลื่อนย้ายไม่ได้ ให้เปิดพื้นที่รอบชิ้นงานและตรวจดูด้านหลังหรือด้านล่างเมื่อทำได้อย่างปลอดภัย
หมั่นเช็ดน้ำที่ยังค้างอยู่และสังเกตการเปลี่ยนแปลงของไม้ ไม่ควรตัดสินว่าไม้แห้งแล้วจากผิวด้านนอกเพียงอย่างเดียว เพราะภายในอาจยังมีความชื้น หากไม่แน่ใจเรื่องสภาพความชื้น ควรปรึกษาช่างหรือผู้เชี่ยวชาญก่อนเริ่มงานซ่อม
3. ตรวจไม้ก่อนซ่อมหรือทาสี
เมื่อไม้ผ่านการผึ่งระยะแรกแล้ว ให้ตรวจหารอยแตก การบวม การโก่งงอ ผิวที่หลุดล่อน และบริเวณที่นิ่มหรือเปื่อย หากเป็นพื้นไม้ คาน หรือชิ้นส่วนที่รับน้ำหนัก อย่าฝืนใช้งานหรือซ่อมเองเมื่อพบความเสียหาย เพราะอาจกระทบความแข็งแรงของบ้าน ควรให้ช่างตรวจประเมินก่อน
ถ้าพบคราบเชื้อราหรือกลิ่นอับ อย่าเพิ่งขัดหรือทาสีทับเพื่อปกปิด ควรจัดการสาเหตุความชื้นและขอคำแนะนำในการทำความสะอาดที่เหมาะกับวัสดุเสียก่อน การทาสีทับไม้ที่ยังชื้นอาจทำให้สีมีปัญหาได้ จึงควรรอให้ไม้แห้งและตรวจสภาพพื้นผิวก่อนเลือกผลิตภัณฑ์ โดยทำตามคำแนะนำบนฉลากสีหรือปรึกษาช่าง หากต้องการเลือกผลิตภัณฑ์ สามารถดู ค้นหาสี TOA หรือ หาร้านสี
4. สิ่งที่ควรหลีกเลี่ยง
- อย่านำไม้ไปตากแดดจัดหรือใช้ความร้อนสูงเร่งให้แห้ง
- อย่าประกอบหรือปิดทับชิ้นส่วนที่ยังชื้น เพราะอากาศเข้าถึงได้ยาก
- อย่าขัด ทาสี หรือเคลือบผิวก่อนตรวจความชื้นและสภาพไม้
- อย่าซ่อมชิ้นส่วนที่รับน้ำหนักเอง หากพบว่าเปื่อย แตก หรือเสียรูปชัดเจน
การผึ่งไม้ให้แห้งต้องใช้เวลา ไม่มีระยะเวลาตายตัวสำหรับทุกชิ้นงาน หากไม้เสียหายมาก มีเชื้อรา หรือเป็นส่วนโครงสร้าง ให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจสอบก่อนดำเนินการต่อ
อ่านเพิ่มเติม
คู่มือรีเพ้นท์หลังน้ำลด ซ่อมปูน–ไม้–เหล็ก แบบครบระบบ — TOA
หมายเหตุ: คำศัพท์
- ความชื้น: ปริมาณน้ำที่ยังอยู่ในเนื้อไม้หรือวัสดุ
- ผิวล่อน: ผิวหรือชั้นเคลือบที่เริ่มแยก หลุด หรือพองออกจากพื้นผิว
- ชิ้นส่วนรับน้ำหนัก: ส่วนของอาคารที่ช่วยรองรับน้ำหนัก เช่น คานหรือพื้นบางประเภท